Vermist Chokwe-masker op weg terug naar Angola

Een ceremonieel masker van de Chokwe uit Angola, dat meer dan 40 jaar zoek geweest is, is teruggevonden en gaat nu terug naar zijn land van oorsprong. Maar het is eerst nog even te zien in een expo in Belgie.

Het gaat om een ‘Chihongo’ masker, dat traditioneel gelinkt aan mukanda initiatieceremoniën. Het behoort toe aan het Regionaal Museum van Dundo van Angola en ging verloren tijdens de burgeroorlog (1975-2002).

Het verhaal van de zoektocht naar het gestolen masker begon twee jaar geleden, en kent nu een mooie afloop: het masker zal worden teruggegeven worden aan de Angolese autoriteiten. Voor de terugreis naar Angola is het te zien in de tentoonstelling IncarNations.

IncarNations brengt een originele mix van klassieke en hedendaagse kunst van Afrika en de diaspora’s in een dynamische scenografie. De tentoonstelling bevat een zaal over het lopende restitutieproject rond het Regionaal Museum van Dundo, waar reeds een recent teruggevonden vliegenmepper tentoongesteld wordt. In deze zaal krijgt nu ook het masker een plek, waar het vanaf dinsdag 23 juli te bezichtigen is voor het publiek tot het einde van de tentoonstelling (6 oktober).

RESTITUTIEMISSIE

De Congolese verzamelaar, kunstmecenas en entrepreneur Sindika Dokolo lanceerde in 2014 een ambitieuze restitutiemissie. Dit project heeft als doel het opsporen van kunstwerken uit de collecties van het Regionaal Museum van Dundo die tijdens de Angolese burgeroorlog (1975-2002) zijn verdwenen om ze terug te brengen naar hun land van herkomst.

Door middel van een collectieve inspanning in samenwerking met verzamelaars, kunsthandelaars, veilinghuizen, internationale onderzoekers en experts werden sinds de start van deze missie reeds 13 werken opgespoord en teruggegeven aan de Angolese overheid. Hiermee ondersteunt hij het engagement van Afrikaanse instellingen om zelf het beheer van hun erfgoed in handen te nemen.

BELANGRIJKE BRONNEN VOOR HET OPSPORINGSWERK

Een beeltenis van dit masker werd voor het eerst gepubliceerd in 1956 door José Redinha, de toenmalige directeur van het Dundo Museum. Het masker is ook opgenomen in het referentiewerk uit 1961, gepubliceerd door Marie-Louise Bastin, emeritus professor van de Université Libre de Bruxelles. Ze verrichtte pionierswerk door het classificeren en documenteren van zo’n 300 belangrijke werken van het Regionaal Dundo Museum.

Tot slot is het archief van het AfricaMuseum van Tervuren ook een bron van onmisbaar belang om verloren stukken op te sporen, en onderzoek naar de herkomst van de stukken gebeurt steeds in nauwe samenwerking met het AfricaMuseum. Het archief bevat een inventaris van het ‘Bureau international de Documentation ethnographique’, met gedetailleerde steekkaarten die meer dan 830 collectiestukken van het Regionaal Museum van Dundo nauwkeurig omschrijven.

INCARNATIONS | African Art as Philosophy

De Zuid-Afrikaanse kunstenaar-curator Kendell Geers selecteert samen met de Congolese kunstverzamelaar Sindika Dokolo een 150-tal kunstwerken uit diens imposante collectie.

IncarNations brengt een originele mix van klassieke en hedendaagse kunst van Afrika en de diaspora’s. De maskers, beelden en historische objecten fungeren als gids en plaatsen de hedendaagse werken in de context van een levende traditie.  De bezoeker wordt uitgedaagd om met een ander perspectief naar Afrikaanse kunst te kijken.

De scenografie, een overweldigend geheel van beeld, geluid en kleur, roept associaties op met de bruisende drukte van een Afrikaanse metropool en ondersteunt de vitaliteit van de gepresenteerde kunstwerken.

Met werk van o.a. William Kentridge, Tracey Rose, Wangechi Mutu, Otobong Nkanga, Yinka Shonibare, Pascale Marthine Tayou, Ana Mendieta, Kehinde Wiley, Andres Serrano, Aida Muluneh, Mwangi Hutter, Hank Willis Thomas, Adrian Piper, Lubaina Himid, Roger Ballen, Zanele Muholi, Phyllis Galembo…


Bron: persbericht BOZAR Paleis voor Schone Kunsten, Ravensteinstraat 23, 1000 Brussel