Door Sarah-Lee Sheotahul, spoken word-artiest en rapper
De waarde van intersectionaliteit
Sommige mensen zullen zeggen dat opgroeien als persoon van kleur in Nederland lastig is. En ik wil niet zeggen dat het makkelijk is. Maar de laatste tijd ben ik het beeld dat ik van mezelf als zwarte vrouw in de Nederlandse samenleving heb gaan heroverwegen.
Ik ben er namelijk achter gekomen dat het een privilege is om zwart te zijn. Daarnaast ben ik ook onderdeel van de LHBTIQ+ gemeenschap én ben ik geboren uit een afro-Curaçaose moeder en een Hindoestaans-Surinaamse vader, wat nóg een dimensie toevoegt aan de manier waarop ik mijn identiteit beleef.
Al deze elementen geven mij een privilege om de wereld op een bepaalde manier te ervaren die een witte, hetero man, bijvoorbeeld, alleen zou kunnen begrijpen door erover te lezen of door documentaires te kijken. Mijn positie maakt mij alleen maar rijk en leert mij vanuit verschillende invalshoeken naar het leven te kijken. Intersectionaliteit leert je om automatisch meer zelfliefde, zelfacceptatie en veerkracht te hebben op een manier die andere mensen niet kennen. Het leert je hoe je met uitdagende situaties om kan gaan, die je dwingen om assertiever te zijn.
Andere mensen die zich ook bewegen tussen verschillende delen van hun identiteit, probeer ik aan te moedigen het te zien als een cadeau in plaats van als last. Jij hoeft jouw eigenheid niet uit te vinden want jij bent al uniek op jouw manier, door de verschillende delen van jezelf die jou vormen. De verschillende verhalen van onderdrukking die in mijn DNA en identiteit opgeslagen zitten, ben ik steeds meer beginnen te zien als verhalen van kracht in plaats van als verhalen van pijn, zonder de trauma’s die ze met zich meebrengen te ontkennen en te bagatelliseren. Ik ben de kracht gaan leren zien in de verschillende delen van mezelf die ik altijd ervoer als belemmering en gaandeweg ben ik mijn verhaal een nieuwe betekenis gaan geven.
Wat is zwart zijn?
Tegenwoordig voel ik me vrij comfortabel met mijn unieke identiteit, maar toen ik opgroeide is dat niet altijd zo geweest. Opgroeien in de zwarte gemeenschap heeft mij aan de ene kant veel herkenning gegeven, maar aan de andere kant ook een zeker gevoel van vervreemding. Ik heb mij vaak anders gevoeld doordat ik soms op een bepaalde manier sprak die mensen als “wit” beschouwden. Ook luisterde ik soms naar muziek die niet altijd typisch is voor zwarte mensen om naar te luisteren. Ik was als kind ook altijd verlegen en zachtaardig, terwijl er van zwarte meisjes vaak wordt verwacht dat zij assertief zijn en een grote mond hebben.
Toen ik ouder werd ging ik mezelf daardoor altijd aanpassen om “zwart” genoeg over te komen, door naar bepaalde muziek te luisteren en door soms ook op een andere manier te praten. Gelukkig kwam ik er op een gegeven moment achter dat dat niet is wie ik was en dat ik mijn zwart-zijn niet hoefde te bewijzen. Ik ben mijn authenticiteit als zwart iemand gaan omarmen en ik heb beseft dat er niet één manier is waarop je je hoeft uit te drukken als iemand met mijn huidskleur. Voor alle vormen van expressie mag er ruimte zijn, zolang het maar niet destructief is. Naarmate ik mezelf steeds meer begon te accepteren, leerde ik meer mensen kennen bij wie er ruimte was voor mijn eigen vorm van zwart-zijn.
Authenticiteit als artiest
Ondanks de worstelingen die ik met mezelf heb gehad, heb ik er een kleurrijke identiteit aan overgehouden, door de kracht te zien in de delen van mezelf die de maatschappij ziet als onconventioneel. Deze identiteit werkt ook door in wie ik ben als artiest. Al vind ik het nog vaak spannend om bepaalde muziek uit te brengen die erg kwetsbaar is, merk ik dat de juiste mensen het toch altijd kunnen waarderen. Mensen zijn niet gemaakt om een beeld in stand te houden van zichzelf dat eigenlijk niet overeenkomt met de werkelijkheid van wie zij zijn. En je weg daarin zien te vinden kan lastig zijn, omdat je uitsluiting en afwijzing riskeert. Maar hoe eerlijker je bent naar jezelf, hoe meer vrijheid je zal ervaren. En diezelfde vrijheid zal je ook ervaren in de manier waarop je creëert.
Rolmodellen in hiphop
Wat vroeger een kunstvorm was dat gebruikt werd als verzet tegen onderdrukking, wordt tegenwoordig veelal ingezet voor commerciële doeleinden. Het maatschappelijk bewustzijn, het activisme en de creativiteit van hiphop lijkt grotendeels verdwenen te zijn. Hiphop lijkt een broedplaats te zijn geworden voor een destructieve levenswijze. Het gevolg hiervan is dat mensen, en met name beïnvloedbare jongeren, naar artiesten opkijken die destructief gedrag verheerlijken. Als lid van Connnect the Dots Movement, ben ik me zeer bewust van de impact van muziek op mensen. Connect the Dots Movement is een organisatie die spiritualiteit en hiphop met elkaar combineert. Vanuit deze organisatie wordt er getracht positievere rolmodellen neer te zetten binnen de muziekscene. Deze rolmodellen zijn van groot belang in tijden van polarisatie en individualisme. Door mijn stem op unieke wijze te gebruiken, hoop ik de essentie van hiphop op een betekenisvolle manier te laten voortleven. Ik hoop daarbij een positief rolmodel te zijn voor anderen. De doelgroep die ik het meest hoop te bereiken zijn zwarte meisjes, die ik hoop te stimuleren hun authentieke zelf te omarmen en trots te zijn op wie zij zijn.
Dit artikel verscheen in De Grenzeloze Editie, het zomerblad van AFRO Magazine, maar vanwege enkele redactionele kwesties verschijnt het ook op onze website.
Koop de Grenzeloze Editie hier
